అమరత్వం

Spread the love

నేను బాచురిన్ అనే మెకానిక్ను ఎప్పుడూ చూడలేదు. కానీ ఆయన నివసించిన స్థలం నాకు తెలుసు. విశాలమైన లోయలను మంచు కమ్మేసినా, నీటి బిందువుల్లా బట్టలపై చినుకులు పడుతున్నా,  ఆకాశం నిర్మలంగా ఉన్నా.  న్యూ గ్రోజ్నీ ఆయిల్ క్షేత్రాల దృశ్యం ఎల్లప్పుడూ అందంగా ఉంటుంది, అంతే ఎప్పుడూ విచారకరంగాకూడా ఉంటుంది. ఆ విచార భావన బహుశా మానవ శ్రమ ద్వారా ఈ ఎత్తైన కొండలపై సాధించిన విజయం అసంపూర్తిగా ఉండటం వల్లే వస్తుందేమో. అసలు  గాలులను, విశాల ఆకాశాన్ని, కాపలా దుస్తులు ధరించిన  రౌతును మాత్రమే ఎరిగిన ఆసియా కాకసస్ యొక్క అడవి స్వేచ్ఛా ప్రాంతాలుగా ఇవి ఇక ఏమాత్రమూ లేవు. కానీ ఈ పర్వతంపై ఇప్పటివరకు ఏ పట్టణమూ లేదు, ప్రాచీన ప్రకృ తిపై తన భారీతనాన్ని పరిచి, దాన్ని దాదాపు పూర్తిగా కంటికి కనబడకుండా దాచేసే ఫ్యాక్టరీ ఏదీ లేదు, ఫ్యాక్టరీ బ్లాక్ల మధ్య దారులలో  రైల్వేపట్టాల అల్లికలో గుర్తించలేనంతగా దాగిపోలేదు. ఈ అయిల్ క్షేత్రాలు చాలారోజులుగా ఆదిమత్వానికి, నాగరికతకు మధ్య అంచున ఊగిసలాడుతున్నాయి, ఉక్కుపై ఉక్కు ఎంత గట్టిగా శబ్దం చేసినా, భూసంబంధిత మిల్కీ వే లో రాత్రివేళ దీపాలు ఎంత ప్రకాశవంతంగా వెలిగినా, నాగరికత ఇంకా అంతిమ విజయాన్ని సాధించలేకపోయింది.

పరిశ్రమల నడుమ ఈ రహదారి జిగ్జాగ్ మలుపులతో పర్వతం వైపునకు ఎక్కుతుంది. చమురు యొక్క చల్లని మందంతో నల్లబడిన  టవర్లు, ఇంకా తెల్లగా, కొత్తగా ఉన్న డెరిక్లు వాలుల పైబడి పరుగెడుతాయి, శిఖరాలపై దట్టమైన అడవిలా నిలబడి, లోతైన వంకల నుండి ఒకదానినొకటి తోసుకుంటాయి; అక్కడ బలిష్టమైన తెల్లటి ట్యాంకులు, వర్క్షాప్లు, ఇళ్ళు, క్యాంటీన్ల  కప్పులు ఉన్నాయి; గ్యాస్వర్క్స్ యొక్క కూలింగ్ స్టేషన్, ఎలక్ట్రిక్ సబ్స్టేషన్ యొక్క గుసగుసలాడే కోటలు ఉన్నాయి. ఇది పవర్ ఉత్పత్తిపై కేంద్రీకరించబడిన జీవితం, ఉరుములు  కొట్టుకోవడాలతో, నేల నుండి వెలువడే దట్టమైన ఆవిరి మేఘాలతో నిండి ఉంటుంది. కానీ కొండ ఎక్కిన తర్వాత, రహదారి దాని శిఖరం పైనుండి దాటి కిందకు దూకి, ఇప్పుడు ఆదిమ నిశ్శబ్ద భూమిలోకి ప్రవేశిస్తుంది.

దగ్గరలోనే జయించలేని గొప్ప శిఖరాలు…

పొదలు ఎర్రటి మఖ్మల్  వలే మెరుస్తున్నాయి, మంచు సోకిన రాతి గుట్టలు ప్రశాంతమైన, ఎవరూ అడుగుపెట్టని దట్టమైన తుప్పల గుండా ముళ్ల ముళ్ల చెట్లతో కూడిన తడి పొదల నడుమ నుండి ఒక ఒంటరి బాట భయం భయంగా వంకరటింకరగా సాగిపోతోంది. అగ్రభాగాలు ఎరుపు, గోధుమ, మసక ఊదా రంగులో ముందుకు పొడుచుచుకొచ్చి ఉన్నాయి, ఆ చివరి ఊదా రంగు కొండకు ఆవల చెచెన్-ఔల్ లోయలో బూడిద రంగు పొగమంచు వ్యాపించి ఉంది. కుడి వైపున, అల్డ్స్ పర్వతాలకు ఆవల, దిగంతంలో చాలా చాలా దూరంలో, నీలిరంగులో, గాలులతో, అందనంత దూరంలో, మంచు చారలు  గీతలతో నిండిన నల్లటి పర్వతాలు నిలిచి ఉన్నాయి.

విశాలమైన, నిరాశాపూరితమైన స్థలాలు!  కానీ వెలుతురు పెరుగుతున్న కొద్దీ, ప్రధాన శిఖరం అందరినీ ఆధిపత్యం చేయడానికి పైకి లేస్తుంది. అద్భుతమైనది, తెల్లటిది, నీడల మడతలతో, ఒక అపరిచిత భాషలోని పాట వలే, సముద్రం నుండి సముద్రానికి ప్రవహించే ఒక  జానపద కథ వలే ఉంటుంది; గొగోల్  చెప్పినట్లుగా, దాని “భయానక మంచు” శక్తితో కాజ్బెక్ శిఖరం ఒక్కసారిగా మేఘాల మధ్య నుండి మెరుస్తుంది.

నేను వచ్చిన మరుసటి రోజు మొదటి విభాగం వైపు వెళ్లాను. ఉదయానికి మాత్రమే వర్షం తగ్గింది, వాతావరణం తేమగా, పొగమంచుతో, అసౌకర్యంగా ఉంది, కాగితం గుండా చూసినట్లుగా ప్రతీదీ మసకగా కనిపించింది. రోడ్లపై బలమైన గ్రోజ్నీ  బురద కాళ్లను పట్టుకుని, బూట్లను లాగిపడేస్తున్నంత పని చేసింది. కానీ డిస్ట్రిక్ట్ ఆయిల్ బావుల  చుట్టూ ఉన్న గడ్డి భూములలో కూడా తడిసిన నేల నీటితో నిండి, దానిపై నడుస్తున్నప్పుడు పాదాలను వదులుతూ చప్పుడు చేస్తోంది. ఇక్కడ మనుష్యులు విచిత్రంగా లేకపోవడం నన్ను ఆశ్చర్యపరిచింది. పంపులు గ్యాస్-లిఫ్ట్లతో కూడిన ఆధునిక చమురు డ్రిల్లింగ్ కు ఎక్కువ మంది కార్మికులు అవసరం లేదని, ఇది ఎక్కువగా ఆటోమెటిక్ గా పనిచేస్తుందని, కేవలం సాధారణ పర్యవేక్షణ, అప్పుడప్పుడు మరమ్మతు పనులు మాత్రమే అవసరమని నేను చదివాను. పూర్వపు రోజుల్లో పంపులతో చమురు తోడే సందడికి అలవాటుపడిన నాకు, ప్రాణం లేని యంత్రాల ద్వారా, మనుషులు లేకుండా, ఈ అదృశ్య పని చుట్టూ జరగడం విచిత్రంగా అనిపించింది. గత నెలలో ఈ విభాగం ముప్పై వేల టన్నుల చమురును వెలికితీసిందని నేను నిన్ననే నా నోట్బుక్లో రాసుకున్నాను.

కాబట్టి ఈ చమురు రాశి అంతా భూమి నుండి తీసాక , పైపుల గుండా శుద్ధి కర్మాగారాలకు  నిశ్శబ్దంగా,ఎవరి చేతులు  తాకకుండా ప్రవహిస్తోంది.

లేత ప్రశాంతమైన ఆకాశం, తడి గడ్డి, పైపులు, పొగమంచు నుండి బయటపడే పంప్ రాకర్స్, గ్యాస్-లిఫ్ట్ల స్పష్టమైన చిత్రాలు ఒక రకమైన లోహ ఎడారిని  సృష్టించాయి. అయినా ఇక్కడ బృహత్తరమైన పని జరుగుతోంది, భారీ బరువులు కదులుతున్నాయి. భవిష్యత్తు గురించిన ఒక ఊహ నాలో మెదిలింది. యంత్ర పరికరాలు కన్వేయర్లు స్వంతంగా కదులుతున్న నిర్జన కర్మాగారాలు, ప్రజలు ఆకాశం కింద నది ఒడ్డున కలలు కంటూ కూర్చోవడానికి నదికి ఆవలి వైపుకు వెళ్లిపోయారు.

ఆ విభాగాన ఉన్న నిశ్శబ్దం, పొగమంచు గుండా అన్ని వైపుల నుండి వినిపించే క్రమబద్ధమైన శబ్దాలు, క్షీణించిన మూలుగులు, నేలకు దగ్గరగా గడ్డిలో వచ్చే సమానమైన సలసల శబ్దం తప్ప మిగతా అంతా ఉండేది. ఈ సలసల శబ్దానికి కారణం నాకు తెలుసు. అన్ని వైపులా విస్తరించి, నిరంతరం ముందుకు వెనుకకు ఊగుతున్న లోహపు తాళ్ల పై నుండి నేను అప్పటికే అడుగులు వేశాను. అవి నేలను తాకకుండా చూడటానికి ఇక్కడక్కడా చెక్క తొట్టెలలో పెద్ద చెక్క బాబిన్లు నిలబెట్టి ఉన్నాయి, ఇవి కూడా క్రమబద్ధంగా ముందుకు వెనుకకు, ముందుకు వెనుకకు కదులుతున్నాయి. నేను ఆ తాళ్లలో ఒకదాన్ని అనుసరించగా అది నన్ను పంప్ రాకర్ వద్దకు తీసుకెళ్లింది. నేను చూసిన ఒక రేఖాచిత్రం ద్వారా దాన్ని గుర్తుపట్టాను, అది ఒక్లహామా రకానికి చెందిన సాధారణ రాకర్, ఇది 1925 లో పొలాల్లోని మరింత ప్రాచీనమైన పంపు స్థానంలో మొదటిసారిగా వచ్చింది. ఈ రాకరే జాలిగా కిర్రుమంటూ, పంప్ పిస్టన్తో అనుసంధానించిన మెరుస్తున్న రాడ్ను కిందకు, పైకి కదుపుతోంది. బాబిన్లపై గడ్డి గుండా వెళ్లే తాడు ద్వారా ఇది ఈ సరళమైన కదలికలోకి సెట్ చేయబడింది. నేను వెనక్కి తిరిగి చూస్తే, ఆ తాడు ఒక దిబ్బపై ఉన్న ఒంటరి కాంక్రీట్ భవనానికి దారితీస్తుందని త్వరలోనే గ్రహించాను, దాని నుండి ఇలాంటి తాళ్లు అన్ని దిశల్లోకి విస్తరించి ఉన్నాయి. భవనం లోపల, ఒక మోటారు నుండి వచ్చే ట్రాన్స్మిషన్,దానికి అమర్చబడిన అన్ని తాళ్లతో కూడిన  కామ్ వీల్ను ప్రశాంతంగా తిప్పుతోంది. ఇక్కడ, తెల్లటి సున్నం వేసిన గోడల మధ్య, పెద్ద కిటికీల నుండి వచ్చే స్పష్టమైన వెలుగులో, ఒక ప్రసూతి ఆసుపత్రి లాగా, ఈ సరళమైన కదలిక డజన్ల కొద్దీ బావులకు ప్రసారం చేయడానికి వచ్చింది.

నేను ఆ విభాగంలో కొంత సేపు నాకు ఇద్దరే ఇద్దరు వ్యక్తులు కనిపించారు, నా ప్రవేశ పాస్ను తనిఖీ చేసిన కాపలాదారులు.

ఆ సాయంత్రం నా పాత స్నేహితుడు, ఆయిల్ ఫీల్డ్లో పాతకాలపు వ్యక్తి అయిన వాసిలీ మిఖాయిలోవిచ్ బోటోవ్, చెక్క బాబిన్లపై ఉన్న ఆ తాళ్ల వెనుక ఉన్న సంక్షిప్త కథను నాకు చెప్పాడు.

“ఇక్కడ మాకు ఒక మెకానిక్ ఉండేవాడు, కొంచెం విచిత్రమైన రకం, పేరు బచురిన్. ఇరవై ఐదులో (1925) ఈ ‘కామ్ వీల్-టు-రాకర్’ వ్యవస్థను రూపొందించినది అతనే. మీరు అనుకోవచ్చు ఇది చాలా మాములుదని, కానీ ఇప్పుడు ఇది పొలమంతా ఉపయోగిస్తున్నారు. ఇంతకంటే మంచిది మీకు ఎక్కడా దొరకదు. దీనివల్ల బచురిన్కు బోనస్ లభించింది. యాభై రూబుళ్లు. అతను పార్టీకి చెందిన వ్యక్తి, మార్గం ద్వారా, కానీ పాత జార్ కాలపు అలవాటు—అతనికి ఒకటో రెండో డ్రింక్స్ తీసుకోవడం ఇష్టం. సరే, బహుశా అతను ఆ బోనస్ను అలానే ఉపయోగించి ఉంటాడు. కానీ అతనికి చాలా కాలంగా క్షయవ్యాధి (TB) ఉంది,  ఖచ్చితంగా అలాంటి అలవాటు TBకి ఏమాత్రం మంచిది కాదు. అతనికి చికిత్స అందించారు, ఒక హెల్త్ రిసార్ట్కు వెళ్లాడు. కానీ ప్రయోజనం లేకపోయింది. అందుకే గతేడాది మా బచురిన్ చనిపోయాడు. అతనికి గుర్తుగా మిగిలింది ఆ బాబిన్లు మాత్రమే. మీరు ఇప్పుడు ఆ విభాగం చుట్టూ నడుస్తుంటే, అంతటా అంతా ప్రశాంతంగా ఉంది, రాకర్ కిర్రుమని శబ్దం చేస్తూ నీకు వంగుతోంది, బాబిన్లు గడ్డిలో అంతటా అటు ఇటు కదులుతున్నాయి. నువ్వు ముందుకు నడుస్తూ ఇలా అనుకుంటావు. మన బాచురిన్ ఇప్పటికీ పనిచేస్తున్నాడు, ఇంకా పనిచేస్తూనే ఉన్నాడు….”

బోతోవ్ చిన్నగా నవ్వి, ఆ సంభాషణ ఇతర విషయాల వైపు మళ్లింది. నేను అతడిని అడగవలసిన విషయాలు చాలా ఉన్నాయి, నా తల న్యూస్పేపర్ కేటాయింపులతో నిండి ఉంది. పంపింగ్ బాగానే ఉన్నప్పటికీ, డ్రిల్లింగ్లో తీవ్రమైన

వెనుకబాటుతనం వల్ల ఎదురవుతున్న ప్రశ్నలు ఉన్నాయి. చిన్నగా చెప్పాలంటే, ఆ సమయంలో ఓక్లహామా రాకర్స్ గురించి గానీ లేదా వాటితో ముడిపడి ఉన్న మరే ఇతర విషయాల గురించి గానీ ఆలోచించేంత సమయం నాకు లేదు. అదంతా చాలా ఆసక్తికరంగా ఉందని, దానిని నేను గుర్తుంచుకోవాలని మాత్రమే మనస్సులో అనుకున్నాను. ఆ తర్వాత బాచురిన్ కథ ఇతర విషయాలు వెనుక మరుగున పడిపోయింది.

నేను తిరిగి వెళ్లే రోజు వరకు, దూరంగా ఉన్న బావి నుండి తిరిగి వచ్చేటప్పుడు మొదటి విభాగాన్ని మళ్లీ దాటలేదు. వాతావరణం చల్లబడింది, దృఢమైన మంచు చమురు క్షేత్రాలను కప్పేసింది. అంతా తెల్లగా, మరింత నిర్మానుష్యంగా మారింది. చిమ్నీలు, డెరిక్స్  యంత్రాల  ముదురు నలుపు రూపురేఖలు మరింత స్పష్టంగా కనిపించాయి. వాటి సీసం-తెలుపు ముసుగు కింద దూరాలు దిగులుగా మారాయి. ప్రధాన పర్వత శ్రేణి యొక్క గీతల దేహాలు, దంతాల వంటి శిఖరాలు చల్లని, భయానకమైన మెరుపుతో అందరిపైనా ఎత్తుగా నిలిచాయి. కంటికి కనిపించని, నిద్రపోని పని ఇంకా కొనసాగుతూనే ఉంది. స్వచ్ఛమైన మంచు గాలి గుండా రాకర్లు ఒకదానికొకటి విచారంగా పిలుచుకున్నాయి, ఇనుప త్రాళ్ళు, చెక్క బాబిన్ల అంతులేని కదలిక తాజా మంచు యొక్క స్వచ్ఛమైన తెలుపుదనానికి విరుద్ధంగా కఠినంగా, స్పష్టంగా కనిపించింది.

బాచురిన్ను గుర్తుచేసుకుంటూ “ఎంత సరళమైన, స్వల్పమైన కదలిక” అని నేను అనుకున్నాను. ముందుకు, వెనుకకు, ముందుకు, వెనుకకు… అదే స్థలం నుండి ఎప్పటికీ దూరంగా వెళ్లలేకపోవడం. కామ్రేడ్ బాచురిన్, అనేక కదలికలతో సమృద్ధిగా ఉన్న ఒక సుదీర్ఘ జీవితం… నీ జీవితంలో మిగిలింది ఇంతేనా? ఇది పూర్తి జీవితమా?

వెళ్ళిపోయిన ఈ వ్యక్తి గురించి నాకు ఏమీ తెలియదని నేను గ్రహించింది అప్పుడే. ఎంతో చమురును ఉపరితలానికి తోడుతూ, ప్రజల పనిలో తన భావాలను కొనసాగిస్తున్న ఈ వ్యక్తి గురించి నాకు ఏమీ తెలియదు. అతడు ఎలా కనిపించేవాడో నాకు తెలియదు, అతడి ఆలోచనలు, అతడి సంభాషణ శైలి, అతడి అలవాట్ల గురించి నాకు ఏమీ తెలియదు. ఒక వ్యక్తిత్వాన్ని ప్రత్యేకంగా నిలిపి, సాటిలేనిదిగా చేసి, “నేను బాచురిన్ని” అని చాటిచెప్పే విషయాలేవీ నాకు తెలియవు. ఒక గ్లాసు వోడ్కా తాగి, ఉరగాయ టమాటాపచ్చడి తిని, తన బొటనవేలితో  మందపాటి మీసాలను సరిచేసుకుంటూ, ఒక స్నేహితుడికి ప్రత్యేకమైన కన్ను కొట్టేవాడేమో? కానీ అసలు అతనికి మీసం ఉండేదా?

ఇక్కడే ఊహలు ఊపందుకున్నాయి. కానీ నిజమైన వాస్తవం గురించి నేను ఏమీ చెప్పలేకపోయాను. నాకు అతని పేరు, తండ్రి పేరు (ప్యాట్రోనిమిక్) కూడా తెలియదు.

ఒకేసారి అన్ని విషయాలు తెలుసుకోవాలని, బాటోవ్ను అడగాలని, స్నేహితులను, బంధువులను అడగాలని – ఎవరో ఒకరు ఉండే ఉంటారని నాకు తీవ్రమైన కోరిక కలిగింది. కనీసం ఒక ఫోటోగ్రాఫ్ అయినా చూడాలనిపించింది.

కానీ సెంట్రల్ ఆఫీస్ వద్ద ఒక కారు పట్టణం వైపు వెళ్తోంది, నేను తిరిగి పట్టణానికి చేరుకోవాలి, ప్రతి నిమిషం విలువైనది. కాబట్టి నేను బాచురిన్ గురించి వదిలేయాల్సి వచ్చింది.

నేను అక్కడ నుండి కొత్త ఆయిల్-ఫీల్డ్స్కు వెళ్లలేదు. బాచురిన్ గురించిన సమాచారం కోసం వాసిలీ మిఖాయిలోవిచ్కి ఉత్తరం రాయాలని అనుకున్నాను, కానీ అది ఎందుకో ఇబ్బందిగా అనిపించింది. పైగా ఆయన ఇప్పటికే చెప్పిన దానికంటే ఎక్కువ ఏమి చెప్పగలడు?

పుట్టిన తేదీ, పార్టీలో ఉన్న సంవత్సరాల సంఖ్య? సరే, ఆయన ఒక ఫోటో పంపవచ్చు – కానీ అది కూడా నాకు ఏమీ చెప్పదు. అందుకే నేను ఉత్తరం రాయలేదు. కానీ బాచురిన్ ఆలోచన తరచుగా నన్ను ఇబ్బంది పెట్టేది.

మేము భూమిపై ఒకే ప్రాంతంలో నడిచిన కాలం ఒకటి ఉంది. పంతొమ్మిది వందల ఇరవై, ఇరవై ఒకటిలలో. ఒకరికొకరు తెలియకుండానే మేము సమావేశాలలో లేదా స్వచ్ఛంద పనులలో కలుసుకుని ఉండవచ్చు. మేము కొన్ని మాటలు మాట్లాడుకుని కూడా ఉండవచ్చు. ఒకరికొకరు లైటర్ తో వెలిగించుకోవడానికి నిప్పు అందించి ఉండవచ్చు. ఆ సమయంలో చెచెన్లు నిప్పు పెట్టిన కొత్త ఆయిల్-ఫీల్డ్స్ ఇంకా పొగలు కక్కుతున్నాయి, చుట్టూ కాలిన భవనాల అసహ్యకరమైన రూపు కనిపించేది. బాచురిన్ మంటలను ఆర్పివేసిన, శిథిలాలను తొలగించిన, మరమ్మత్తులు చేసి, పునరుద్ధరించిన వారిలో ఒకడు.

కానీ దానికి ముందు అతను ఎక్కడ ఉన్నాడు? అతను గెరిల్లా (పార్టిసన్) దళాలతో ఉన్నాడా, నికోలాయ్ గికాలో దళంతో శీతాకాలంలో కొండలలో తిరిగాడా, వోజ్డ్విజెన్స్కాయా వద్ద పోరాడాడా, లేదా వసంత రుతువు రాత్రి చీకట్లోకి తొంగి చూస్తూ, ఆయిల్ రిజర్వాయర్  మండిపోవడానికి, తిరుగుబాటు సంకేత కాగడా వెలగడానికి,  కొండచరియపై తన గుండె వేగంగా కొట్టుకుంటూఉండగా నిలబడ్డాడా? కానీ ఆ రాత్రి అది మండలేదు, గికాలో మనుషులు వృథాగా వేచి చూశారు. అక్కడ ఏదో పొరపాటు జరిగింది. ఆ తీవ్ర కోపంతో బాచురిన్ తన టోపీని నేలకేసి కొట్టాడా?

అతను ఉత్తరం నుండి ఇక్కడికి ఒంటరిగా, లేదా స్నేహితులతో, లేదా తన తండ్రితో కలిసి ఒక కుర్రాడిగా వచ్చి ఇక్కడే స్థిరపడిన ఒక రష్యన్ కార్మికుడు. రష్యన్ ప్రపంచానికి చివరి సరిహద్దులో ఉన్న ఈ ప్రాంతం వేరే దేనితోనూ పోల్చలేనిది. దశాబ్దాలు గడిచిపోయాయి. జయించబడని కాకసస్ దాని శాశ్వత మంచుతో పైన ప్రకాశించింది, బురదగా ఉన్న సుంఝా నది హోరెత్తింది; ఈ లోగా, అప్పటికే అనారోగ్యంతో ఉన్న బాచురిన్ తన మెకానిక్ పనిని చేశాడు, అది ఇతర మిలియన్ల మంది పనితో కలిసి ఒకరోజు ఈ దేశం యొక్క రూపురేఖలను మార్చాలి… పర్వతాల శిఖరాల గీతలు ,  బహుశా ఆ కజ్బెక్ పర్వత శిఖరం యొక్క అద్భుతమైన దృశ్యం.

ఇక్కడ ప్రతిదానికీ దాని స్వంత ప్రత్యేకమైన గ్రాజ్నీ రుచి, రంగు, సంఘటనల ప్రత్యేకమైన వాతావరణం ఉండేవి. బాచురిన్ పొరుగు గ్రామం నుండి ఒక భార్యను తెచ్చుకుని ఉండవచ్చు, లేదా తన కొడుక్కి స్థానిక కాసాక్ అమ్మాయితో పెళ్లి చేసి ఉండవచ్చు. ఆ పెళ్లిలో కిజ్లియార్ మద్యం నదులై పారేది, లోహపు అంచులు ఉన్న బూట్ల తొక్కిడికి నేల  విరిగేవి. వేలాది సంఘటనలు, వాటి గురించి మనం కేవలం కొన్ని  రూపరేఖలను మాత్రమే తెలుసుకోగలము, అవన్నీ ఇక్కడ గ్రాజ్నీలో  నూనె క్షేత్రంలో జరిగాయి. బాచురిన్ వాటిని చూశాడు, అనుభవించాడు. కానీ వీటన్నింటిలో ఇప్పుడు ఏదీ మిగలలేదు. ఒకరు చారిత్రక వ్యాసం రాయవచ్చు. 1905లో గ్రాజ్నీ శ్రామిక వర్గం. మొదటి ఐదేళ్ల ప్రణాళిక సమయంలో గ్రాజ్నీ సాధించిన విజయాల గురించి బాచురిన్ వంటి వ్యక్తిని ప్రధాన పాత్రగా పెట్టి ఒక నవల రాయవచ్చు. అదంతా నిజమైనదిగా, సజీవంగా ఉంటుంది, అయినా కేవలం సాధారణ రూపరేఖలు మాత్రమే రాయగలరు. సారూప్యమైన విషయాలే గానీ, న్యూ ఆయిల్-ఫీల్డ్లో నివసించి 1930లో క్షయవ్యాధితో మరణించిన నిజమైన మెకానిక్ బాచురిన్ మాత్రం అందులో ఉండడు.

నిజమైన, అసలైన బాచురిన్ యొక్క ఏకైక జాడ హాసర్ తాడులు,  బాబిన్ల కలయికలో మాత్రమే మిగిలి ఉంది, దీని ఆలోచన ఒక రోజు అతనికి వచ్చింది. ఇది మాత్రమే అతనికి నిజమైన నివాళి. అయితే అతని స్వతంత్ర సృజనాత్మక ఆలోచన నుండి పుట్టిన ఆ బాబిన్లు లేకపోతే, బాచురిన్ అనే ఒక మనిషి జీవించాడని  ఎప్పటికీ తెలిసేది కాదు, అతని ఉనికిని ఎన్నడూ ఊహించి ఉండేవాడిని కాదు. బహుశా బాచురిన్కు ఈ అమరత్వం సరిపోతుందేమో. ఆ బాబిన్లను కిర్రుమని శబ్దం చేస్తూ అటు ఇటు తిరగనివ్వండి?

కానీ ముప్పై ఒకటో సంవత్సరం నాటికి, ప్రాచీనమైన ఒక్లాహోమా రాకర్లు నూనె క్షేత్రాల నుండి తొలగించబడి, వాటి స్థానంలో సొంత మోటార్లు ఉన్న మెరుగైన విక్కర్స్  ఐడియల్ పంపులు వచ్చాయి. అదే సమయంలో అన్ని వ్యవస్థల పంపుల స్థానంలో గ్యాస్-లిఫ్ట్లు వచ్చాయి, ఇవి కంప్రెసర్ స్టేషన్ నుండి గ్యాస్ ఒత్తిడి ద్వారా బావి నుండి నూనెను బయటకు తీసుకు వస్తాయి . త్వరలోనే ఒక్లాహోమా రాకర్లు, బాచురిన్ వ్యవస్థ పూర్తిగా కనుమరుగవుతాయి.

బాచురిన్ చేసిన ప్రయత్నం, ఆలోచన యొక్క చివరి జాడ కూడా చెరిగి పోతుంది. కానీ నేను అతనిని మరచిపోవాలనుకోవడం లేదు.

గ్రాజ్నీలో కొత్త స్నానపు షెడ్లు నిర్మించారని  పేపర్లో చదివినప్పుడు, నేను అనుకుంటాను. అయ్యో, బాచురిన్ ఇక్కడ ఎప్పటికీ ఆవిరి స్నానం చేయలేడు.

ఇటీవల గ్రాజ్నీ నుండి న్యూ ఆయిల్-ఫీల్డ్స్కు ట్రామ్ నడుస్తోందని చదివినప్పుడు, నేను మళ్లీ బాచురిన్ గురించి ఆలోచించాను. గంట మోగుతుండగా అతనెప్పుడూ ఆ ట్రామ్లో ఊగుతూ వెళ్లలేడు. ప్రజలు ఎక్కుతారు, దిగుతారు, కానీ అతను అక్కడ ఉండడు….

అతను చాలా అద్భుతమైన మనిషి అనే భావనతో నా గుండె నిండి పోయింది.  అతనిని పిల్లలు, మనవళ్లు, సహచరులు, ప్రజల మాస్సులలో చాలాకాలం అతను అమరుడై నిలిచిపోతాడు.

ఇవాన్ కతయెవ్

(1902-1939)

ఇవాన్ కతాయెవ్ మోస్కోలో జన్మించారు. 1919లో ఆయన రెడ్ ఆర్మీలో స్వచ్ఛందంగా చేరి, డెనికిన్కు వ్యతిరేకంగా జరిగిన సాయుధ పోరాటంలో పాల్గొన్నారు. యుద్ధం తరువాత, ఆయన మోస్కో విశ్వవిద్యాలయంలోని ఎకనామిక్స్ చదువుకున్నారు. 1921లో ఆయన మొదటి రచన ముద్రణ రూపంలో వచ్చింది. 1928లో ఆయన 'ది పొయెట్' (The Poet), 'ది హార్ట్' (The Heart) అనే పెద్ద కథలను రాశారు. 1926 - 1932 మధ్య కాలంలో కతాయెవ్ "పెరెవాల్" (Pereval) అనే సాహిత్య బృందానికి నాయకుడిగా ఉన్నారు. ఈ బృందంలో M. ప్రిష్విన్, E. బాగ్రిట్స్కీ, A. మాలిష్కిన్, P. పావ్లెంకో, A. కరావాయేవా, ఇతర రచయితలు ఉన్నారు.

ముప్పైల (1930s)లో ఆయన 'మిల్క్' (Milk - 1930), 'లెనిన్గ్రాడ్ హైవే' (Leningrad Highway - 1932), మరియు 'మీటింగ్' (Meeting - 1934) అనే మూడు ఎంతో విజయవంతమైన చిన్న నవలలతో పాటు అనేక చిన్న కథలు, రేఖాచిత్రాలు (sketches) రాశారు. ఒక పత్రికా విలేకరిగా ఆయన చేసిన అనేక సుదీర్ఘ ప్రయాణాలు—సమూహ వ్యవసాయం (collectivisation) సమయంలో కుబాన్కు, అలాగే ఆల్టై, కోలా ద్వీపకల్పం, ఆర్మేనియా మొదలైన ప్రాంతాలకు చేసిన పర్యటనలు—ఆయనకు పుష్కలమైన సమాచారాన్ని అందించాయి. ఈ విషయాలకు ఆయన తన పుస్తకాలలో చక్కని కళాత్మక రూపాన్ని ఇచ్చారు. ఇవాన్ కతాయెవ్ దేశంలోని సమూహ వ్యవసాయం, పారిశ్రామికీకరణ, సోషలిస్ట్ సమాజ నిర్మాతగా కొత్త, స్వేచ్ఛాయుతమైన వ్యక్తిత్వాన్ని తీర్చిదిద్దడానికి సంబంధించిన అంశాలపై దృష్టి సారించారు. ఈ కథా సంకలనంలో చేర్చబడిన ఈ చిన్న కథ 1934లో ప్రచురించబడింది.

కె కె

Spread the love

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *